Bằng niềm đam mê cháy bỏng cho ẩm thực truyền thống, bà Hoàng Thị Hỵ, nay đã hơn 60 tuổi, cư trú tại tổ 11, Phường Đức Xuân, tỉnh Thái Nguyên đã dành nhiều thời gian mở các lớp dạy miễn phí cho người dân trong tổ phố biết làm thành thạo các loại bánh truyền thống của đồng bào Tày. Với bà Hỵ, việc trao truyền các giá trị ẩm thực truyền thống không chỉ là niềm vui mà còn giúp gắn kết cộng đồng, khơi dậy niềm tự hào về bản sắc dân tộc.
Một buổi sáng thứ 6, tại nhà văn hóa tổ dân phố, bà Hoàng Thị Hỵ- bí thư chi bộ 10 phường Đức Xuân, tỉnh Thái Nguyên cùng nhiều người trong tổ phố vui vẻ cùng nhau gói bánh rợm, một thức bánh quen thuộc của đồng bào Tày. Mỗi người phụ trách các công đoạn khác nhau, người thì nhào bột, người thì nặn bánh, nhồi nhân rồi đến gói bánh nhân ngọt, nhân mặn đều nhau, đẹp mắt. Chỉ trong khoảng thời gian ngắn, nhiều rổ bánh rợm được hoàn thành, bánh được xếp gọn gàng vào chõ, đem hấp cách thủy. Khoảng 45 phút sau, bánh tỏa hương ngào ngạt. Từng mẻ bánh rợm được đổ ra bốc hơi nghi ngút, thơm phức khiến cho các chị, các mẹ, đặc biệt là các cháu nhỏ thích thú, chờ được thưởng thức.”
Bà Hỵ chia sẻ:“Lần trước chúng tôi đã làm bánh dầy, bánh trôi nước nên lần này mọi người lại góp nguyên liệu làm bánh rợm. Người làm bánh giỏi hướng dẫn cho người mới học. Cứ thế, chúng tôi cùng nhau gói được những chiếc bánh rợm ưng ý, vui nhất là được thưởng thức món bánh ngon mềm, thơm phức chính tự mình làm ra.”
Trong kho tàng ẩm thực dân gian, đồng bào Tày có nhiều loại bánh truyền thống độc đáo, gắn bó với đời sống và phong tục tập quán như: Bánh Coóc mò, bánh dầy, bánh ngải, bánh khảo, bánh sủi dìn, bánh chưng..thường được làm các dịp lễ, Tết. Mỗi một loại bánh đều đòi hỏi sự tỉ mỉ trong khâu lựa chọn nguyên liệu, kỹ năng để tạo ra nhiều loại bánh khác nhau có hương vị thơm ngon.
Bà Hoàng Thị Hỵ tổ chức một buổi làm bánh sủi dìn cho bà con trong tổ phố
Trong nhịp sống hiện đại ngày nay, có rất nhiều sản phẩm ẩm thực vùng miền được các địa phương trên cả nước quảng bá, giới thiệu đến người tiêu dùng tại các cửa hàng, hệ thống chợ, siêu thị. Tuy nhiên, để gìn giữ các loại bánh truyền thống của đồng bào Tày không bị mai một, thường vào dịp cuối tuần hoặc lễ, Tết, bà Hỵ lại chẳng quản khó khăn chủ động liên hệ địa điểm tổ chức, lên kế hoạch phân công mọi người tìm đủ nguyên liệu làm bánh để truyền dạy cho người dân tổ phố, đặc biệt là lớp trẻ. Lần nào cũng vậy, bà con tổ phố đều nhiệt tình tham gia đóng góp nguyên liệu như: Gạo nếp, lá chuối, lá dong, đường,lạc.. các buổi làm bánh không chỉ diễn ra đầy đủ, ấm áp mà còn giúp mọi người thêm trân trọng hương vị ẩm thực độc đáo của đồng bào Tày.
Từ sự khéo léo trong công tác tuyên truyền, vận động, bà Hoàng Thị Hỵ đã có nhiều đóng góp trong việc duy trì, bảo tồn các giá trị văn hóa, ẩm thực truyền thống của đồng bào các dân tộc. Hoạt động của tổ dân phố đã được cấp ủy, chính quyền địa phương công nhận là mô hình “Dân vận khéo” giai đoạn 2021 -2023, góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa, ẩm thực truyền thống trong cộng đồng dân cư./.
Triệu Hải